Wijnkennis

Het etiket van de wijn is het visitekaartje van de wijn en bevat — als je het weet te lezen — veel informatie over herkomst, kwaliteit, stijl en oogstjaar. De verplichte vermeldingen zijn op EU-niveau geregeld (onder andere Verordening 1308/2013 en Gedelegeerde Verordening 2019/33); vrijwillige vermeldingen verschillen per land en traditie.

Verplichte vermeldingen (EU): Verkoopbenaming (bijv. “Qualitätswein”, “Landwein”, “Deutscher Wein”). Land van oorsprong (bijv. “Produkt von Deutschland”, “Product of France”). Teeltgebied (bij kwaliteitswijn, bijv. “Pfalz”, “Rheinhessen”, “Bordeaux”). Alcoholpercentage (% vol., tolerantie ±0,5 %). Nominaal volume (bv. 0,75 l). Bottelaar (naam en adres, bijv. “Erzeugerabfüllung” = een wettelijk geregelde aanduiding die onder voorwaarden ook door samenwerkingsverbanden van producenten mag worden gebruikt). Nummer van de partij (L + Traceerbaarheidsnummer). Allergenen: “Bevat sulfieten” (bij >10 mg/l SO₂). Voor wijnen die vanaf 8 december 2023 zijn geproduceerd, gelden aanvullende vereisten voor Voedings- en ingrediënteninformatie. Volledige voedingswaarden en ingrediënten kunnen elektronisch beschikbaar zijn; de energetische waarde en etiketteringsplichtige allergenen blijven op het fysieke etiket staan. Eerder geproduceerde voorraden hebben een overgangsregel.

Belangrijke vrijwillige informatie: oogstjaar: Het jaar van de druivenoogst (minstens 85 % van de druiven moet uit dat jaar komen). Geen jaartal = blend van meerdere oogstjaren (gebruikelijk bij champagne NV en port). Wijndruivenras: Vrijwillig bij EU-wijnen (minstens 85 % moet van het genoemde ras zijn). Gebruikelijk in Duitsland, de Elzas, Oostenrijk en Nieuw-Zeeland. In Frankrijk (Bordeaux, Bourgondië, Rhône) ligt de nadruk op herkomst in plaats van op druivenras. Smaakaanduiding: Droog, halfdroog, halfzoet, zoet. Wijngaard/afzonderlijke wijngaard: “Bernkasteler Doctor”, “Forster Kirchenstück” — hoe specifieker, hoe hoger de kwaliteit. Kwaliteitsniveau/predicaat: Kabinett, Spätlese, Auslese enz.

Specifieke termen per land: Frankrijk: AOP/AOC (beschermde herkomst), Château (wijndomein in Bordeaux), Domaine (wijndomein in Bourgondië), Mis en bouteille au château/domaine (gebotteld op het domein), Cru Classé, Grand Cru, Premier Cru. Italië: DOC/DOCG, Classico (historisch kerngebied), Riserva (langere rijping), Superiore (hoger alcoholgehalte). Spanje: DO/DOCa, Crianza/Reserva/Gran Reserva, Cosecha (oogstjaar), Viñedo (afzonderlijke wijngaard). Duitsland: VDP-adelaar (Große Lage, Erste Lage), Erzeugerabfüllung, Gutsabfüllung, Ortswein, Gutswein.

Labeltrucs herkennen: “Gebotteld voor...” (= handelsmerk, niet de producent). Fantasienamen (“Sonnenwinzer Goldtröpfchen”) zeggen niets over de kwaliteit. Zware flessen ≠ betere wijn (wel een grotere CO₂-voetafdruk). Medailles (Berliner Wein Trophy, Mundus Vini) bieden houvast, maar worden veelvuldig toegekend. Gouden Regel: De plaats of wijngaard op het etiket is belangrijker dan de merknaam.